De ASF vrienden op bezoek bij het ASF zomerkamp in Deventer 2017

Etty Hillesum, Joodse grafstenen en theater op straat:
de Vrienden van ASF op bezoek in Deventer

‘Alle Duitsers zijn onbetrouwbaar – vooroordeel of feit?’ Gelach in de groep. ‘Dat moet je aan ons niet vragen…’ – ‘Nou, deze dan: sommige vrouwen kunnen niet autorijden.’ ‘Vooroordeel!’ ‘Nee joh, echt wel een feit.’ Lex Rutgers, vrijwilliger bij het Etty Hillesum Centrum (EHC) in Deventer, presenteert het vooroordelenspel dat in de vorm van twee meter grote boeken in een hoek van de grote zaal van het centrum staat.

De groep van de Vrienden van ASF die op deze vrijdag naar Deventer is afgereisd voor het jaarlijkse uitje zit aandachtig, met een kopje koffie en een stukje Deventer koek in de hand, te luisteren. Buiten liggen de vrijwilligers van het zomerkamp van ASF van de zon te genieten – zij hebben er al een hele ochtend restauratiewerk op de Joodse begraafplaats in Deventer op zitten.

Daar zijn de Vrienden eerder al eens langs geweest om te zien en te horen wat de groep vrijwilligers – Poolse, Oekraïense en Duitse jongeren – in hun twee weken Nederland aan het doen is.

Manja Pach, van begin af aan betrokken bij het EHC, leidt de Vrienden van de begraafplaats naar de binnenstad van Deventer. Lex en zij organiseren het zomerkamp nu al voor de zesde keer, en vandaag zijn ze bovendien van gastheer en gastvrouw voor de Vriendenstichting. Maar wie zou deze rol beter kunnen vervullen dan zij? Na het vooroordelenspel schudt Lex nog een stadswandeling voor de Vrienden uit zijn mouw, laat hij de sjoel achter het EHC zien die ook een periode als kerk heeft meegemaakt en daar een imposante (maar niet-werkend) orgel aan overgehouden heeft. Verder vertelt hij over de sporen van de Middeleeuwen van Deventer, waar ook het gebouw van de EHC zijn oorsprong vindt.

Om het nuttige met het aangename te verbinden, gaan de Vrienden vervolgens op de markt op een terrasje zitten om te vergaderen over grote en kleine plannen voor het komende jaar, terwijl de zomerkampvrijwilligers – eerst aarzelend, dan zelfverzekerd– met indrukwekkende vlaggen zwaaiend over de markt lopen om voor hun optreden bij het theaterfestival Deventer op Stelten te repeteren. De toch nogal Randstedelijk georiënteerde Vrienden kijken hun ogen uit: Wat valt er toch veel te beleven in een stad als Deventer!

Gregor Walz, ASF vrijwilliger 2007/08 bij Art.1 en bestuurslid Stichting Vrienden ASF Nederland