Bij wijze van afscheid - over ontmoetingen

Karen Polak - voorzitter Vrienden Stichting ASF Nederland tussen 2004-2015

Karen Polak - voorzitter Vrienden Stichting ASF Nederland tussen 2004-2015

Bij een terugblik op tien jaar betrokkenheid bij ASF duikelen de mooie momenten en de verrassende ontmoetingen over elkaar heen. Ik leerde ASF in 2001 kennen toen ik bij de Anne Frank Stichting Florian Hahnfeldt begeleidde, vers van school en bomvol kritische dadendrang. Een nieuw onderdeel van mijn werk. Toen Barbara mij vroeg deel te nemen aan een steungroep waren het de ontmoetingen met zo’n hele groep jongeren - elk jaar een nieuwe lichting – die me wel leuk leken – en dat is het! Vrijwilligers bij heel verschillende instellingen, zo kwam ik nog ergens.Uit de informele steungroep kwam in 2005 de nog altijd informele Stichting Vrienden ASF Nederland voort. Wel iets officiëler, met statuten en alles wat daarbij hoort – opgericht in de aanloop naar 50 jaar ASF in Nederland (2009). Maar eerst was er in 2008 het grote treffen in Berlijn. Ik had er eigenlijk geen idee van, dat ASF één grote internationale familie is. Wat een feest! Mirjam Ohringer in Berlijn tegenkomen op straat, omringd door generaties vrijwilligers.  Je zag de onderlinge verbondenheid. En dan de bijeenkomst in Haus der Kulturen der Welt, met tegen de 1000 mensen,  een eerste ontmoeting van de vrienden uit alle landen waar ASF actief is gaf me inzicht in de gemeenschappelijkheden, maar ook in de heel verschillende omstandigheden per land.

De bijeenkomst voor 50 jaar ASF in Nederland: in de Mozes en Aaronkerk in Amsterdam stonden tien ronde tafels, waar jong en oud met elkaar in gesprek gingen, dat is ASF. Maar ook een Gottesdienst in de Deutsche Gemeinde in Amsterdam, waar Ruth Misselwitz een preek houdt, die me voor het eerst goed laat nadenken over compassie – wat het is en wat het je brengt.  En zomaar een dagje Rotterdam, waar ik in de Laurenskerk hoor over het Coventryberaad. Korte gesprekken, die je bij blijven, dat is ook ASF.

Partnerbijeenkomsten, bijvoorbeeld in de Amsterdamse Pijp, waar we in de daklozenopvang van De Regenboog tekst en uitleg krijgen van de vrijwilligster in Makom. Of recenter, in de nieuwe synagoge van de Liberale Joodse Gemeente in Amsterdam, waar we een gesprek tussen de generaties hebben. Of onlangs nog, in de Pauluskerk in Rotterdam waar vluchtelingen worden opgevangen en ik weer eens wat langer praat met Gerard, collega uit het Verzetsmuseum in Amsterdam. En dan zijn er de bijeenkomsten rond een thema in de Hollandsche Schouwburg. Openbaar, maar ook intiem – met betrokken sprekers en publiek.  Bijeenkomsten en gesprekken voeren, dat is ASF. Etentjes bij mij thuis met vrijwilligers uit het hele land, jaren geleden alweer – sommige van hen zie ik nog regelmatig.

De kritische houding, maar ook de dadendrang en de bescheidenheid van ASFers, vormen een tegenpool voor de ironie, cynisme of het schoudersophalen die in Nederland zo populair zijn. Ik zal ASF missen, maar ook weer niet, want familie blijft. Je ziet elkaar misschien minder vaak, maar de band blijft en ik weet zeker dat de ontmoetingen en gesprekken door zullen gaan. Ik wil de vrijwilligers, de medebestuursleden, de staf in Berlijn, maar natuurlijk in de eerste plaats Barbara, bedanken voor de jarenlange inspiratie die mij gegeven is.

Karen Polak