Heel uitgebreid en diepgaand: Seminar Paths of Prejudice and Justice

Presentatie: Denken over 'Justice'

Presentatie: Denken over 'Justice'

Een ASF vrijwilliger is uit zichzelf al idealistisch. Je kunt je eigen werk op heel verschillende manieren bekijken: of je nu – zoals ik – soep kookt en mensen zonder verblijf helpt of dat je je steentje bijdraagt aan het ‘sühnen’ van de schuld van de Tweede Wereldoorlog, het kan in de praktijk allemaal hetzelfde zijn. Maar in theorie is het iets heel anders. Helaas – en nu spreek ik weer over mezelf – heb je de neiging idealisme en theorie in te ruilen voor realisme en pragmatisme. De geschiedenis en het oude onrecht raken op de achtergrond in het alledaagse leven.

Dan is het goed om elkaar af en toe tijdens seminars te ontmoeten en elkaar te spreken. Mensen die dezelfde ervaringen hebben, mensen die in de herinneringscentra dagelijks met deze thematiek geconfronteerd worden en mensen die deze thematiek van buitenaf bekijken.

Tijdens het seminar ‘Paths of Prejudice and Justice’ in maart was er gelegenheid voor diepgaande discussie met enkele jonge mensen uit Kroatië, Bosnië en Servië. Uitgaande van de processen van Neurenberg in de jaren 1946-47 verdiepten wij ons in de oorlog in voormalig Joegoslavië. We leerden over de verwerking ervan en de vervolging van oorlogsmisdadigers uit deze periode. Het was voor mij allemaal vrij nieuw, ik heb me er eerder nooit in verdiept. Als ik de opdracht had gekregen een lege kaart van de Balkan in te vullen, zou ik na het tekenen van Kroatië al vastzitten.

Het seminar was heel uitgebreid en diepgaand. Het waren drie dagen waarop wij heel intensief in de thematiek konden duiken. We kregen besef van de historische ontwikkelingen en hadden de mogelijkheid mensen te spreken die met het conflict en de nawerking ervan zijn opgegroeid.

We konden ook mensen spreken die meer van buitenaf met het conflict te maken hadden of er pas later mee in aanraking kwamen. Tijdens ons bezoek aan het Internationaal Tribunaal voor het voormalige Joegoslavië (ICTY) in Den Haag vertelde een Amerikaanse professor over de verschillende ontwikkelingsstadia van het tribunaal zelf, het eerste tribunaal van dit soort. Hij gaf een indruk van de ervaringen in het 20-jarige bestaan van het tribunaal. Een ander idee van de oorlog kregen wij op de laatste dag, in het gesprek met een voormalige Nederlandse VN-soldaat van Dutchbat III in Srebrenica. Hij vertelde over de machteloosheid van de VN-troepen en zijn eigen teleurstellingen en desillusies.

Door deze indrukwekkende en uitgebreide discussies was het seminar een heel goed ‘moment van bezinning’ dat nieuwe mogelijkheden gaf om over vragen van schuld en sühne na te denken.

Jakob Güntter, ASF-vrijwilliger bij Kwintes in Amersfoort, 2013-2014

Deelnemers uit Kroatië en Servië aan het woord

Antonija Widakovic, Belgrado
Het seminar ‘Paths of prejudice and justice’ was echt ongelooflijk. Het verschil met andere seminars was dat we met mensen konden spreken die zelf de Holocaust hadden overleefd of de oorlog in Bosnië hadden meegemaakt. We konden hun ervaringen naast onze inzichten leggen. Hoewel ik al veel over deze thema’s wist, heb ik nog veel geleerd.  Ik heb die kennis al kunnen gebruiken in mijn studie. In die zin was het seminar meer dan ‘nuttig’. Bovendien heb ik zo kennis kunnen maken met de geweldige stad Amsterdam en nieuwe vriendschappen kunnen sluiten. 

Stephanie Stelko, Zagreb: 
Hoewel ik al veel wist over de feiten en thema’s die tijdens het seminar aan bod kwamen, waren de reis naar Den Haag en het gesprek met de voormalige VN-soldaat zeer interessant. In Den Haag was het bijzonder om het Vredespaleis te zien, maar ook om de lezing van een medewerker van het Joegoslavië-tribunaal (ICTY) bij te wonen. Dit seminar was een unieke kans om die mensen te ontmoeten. De sfeer was heel positief en dat waren alle deelnemers aan het seminar ook.

Onze activiteiten worden mede mogelijk gemaakt door het vfonds met middelen uit de Nationale Postcode Loterij en de BankGiro Loterij. Uw deelname aan deze loterij wordt daarom van harte aanbevolen.